Zofia Stryjeńska (1891-1976) "Wianki", źródło: DuMouchelles

Zofia Stryjeńska (1891-1976)
„Wianki”
gwasz i tempera na płótnie, 70 x 50 cm
DuMouchelles, Detroit – Stany Zjednoczone, 19 grudnia 2025, cena wywoławcza: 15.000 USD

Pomimo, że jest to z pewnością praca z powojennego okresu twórczości artystki (a zatem jest to autorska replika wielokrotnie malowanego przez nią motywu) to jest ona niezwykle efektowna i okazała. Obserwując wyniki sprzedaży dzieł Zofii Stryjeńskiej na polskich i zagranicznych aukcjach w ostatnich tygodniach jesteśmy absolutnie pewni, że uzyskana cena może nawet przekroczyć estymację proponowaną przez dom aukcyjny z Detroit (czyli przedział 20.000 – 40.000 USD). Gorąco polecamy!

Mojżesz Kisling (1891-1953) „Akt z białą tkaniną”, źródło: Tiroche

Mojżesz Kisling (1891-1953)
„Akt z białą tkaniną”

olej na płótnie, 73 x 50 cm
Tiroche, Herzliya Pituach – Izrael, 21 grudnia 2025, cena wywoławcza: 50.000 USD

Udana, bez cienia wątpliwości autentyczna praca Mojżesz Kislinga ukazująca damę o nieco rubensowskich kształtach. To kolejne dzieło Księcia Montparnasse’u jakie będą Państwo mieli szanse zakupić na zagranicznych aukcjach jeszcze przed końcem bieżącego roku. Polecamy!

Katarzyna Kobro (1898-1951) "Akt I", źródło: FauveParis

Katarzyna Kobro (1898-1951)
„Akt I”
brąz patynowany, wysokość 21 cm
FauveParis, Paryż – Francja, 20 grudnia 2025, estymacja: 7.000 – 10.000 EUR

Rzeźba, a dokładniej odlew z brązu będący idealnym odzwierciedleniem problemów jakie niosą ze sobą multiplikowalne formy dzieł sztuki – praca będąca jednym z 7 aktów jakie stworzyła artystka (i zarazem jednym z czterech jakie powstały w dwudziestoleciu międzywojennym) oferowana jest aktualnie na rynku francuskim jako d’après Katarzyna Kobro (1898-1951) czyli „według Katarzyny Kobro”. Warto zastanowić się nad przyczyną tejże sytuacji – ponieważ inne odlewy z tego cyklu były oferowane również na polskim rynku sztuki za kwoty sięgające nawet 450 tysięcy złotych!

Jedną z przyczyn kontrowersyjności powyżej wspomnianych odlewów jest fakt, że wykonano je w sposób łamiący pierwotną umowę pomiędzy francuską galerią a Muzeum Sztuki w Łodzi (co opisuje w swojej książce w 1998 roku – Nika Strzemińska, córka artystki i Władysława Strzemińskiego). Odlewy zostały wykonane 1990 roku na skutek zawarcia przez Muzeum Sztuki w Łodzi umowy z Galerią Franki Berndt z Paryża (i z zamieszkałą tam Anką Ptaszkowską) na wykonanie odlewów z brązu każdego z trzech przedwojennych aktów. Zgodnie z umową, z każdego gipsu miało powstać po 12 odlewów. W tym celu z muzeum wypożyczono oryginały, które zwrócono po wykonaniu formy silikonowej i próbnego odlewu gipsowego. Jak stwierdza w roku 1998 Nika Strzemińska, z korespondencji między muzeum a galerią wynika, że wykonano po jednym egzemplarzu każdego z aktów z czarno patynowanego brązu, natomiast przewidzianych do zbiorów muzeum odlewów nie dostarczono. Autorka dalej stwierdza, że choć edytorzy zadeklarowali, że żadna z rzeźb nie została sprzedana, brązy oferowano na różnych targach sztuki. 

Drugą kwestią – raczej niemożliwą do zweryfikowania na podstawie zdjęć jest kwestia dalszej multiplikowalności odlewów – aktualni sprzedawcy dwóch wystawionych na aukcjach we Francji odlewów nie reprodukują w swoich katalogach zbliżeń numeracji oraz oznaczeń odlewni – nie wiemy zatem czy powyższe odlewy pochodzą z pierwotnej, kontrowersyjnej edycji czy może są dalszym powieleniem lub „odlewem z odlewu”. 

Reasumując – Katarzyna Kobro jest niewątpliwie jedną z najistotniejszych polskich rzeźbiarek, jak i jedną z najbardziej fascynujących artystek XX wieku. Zdobycie unikatowej pracy jej autorstwa z wielu powodów jest praktycznie niemożliwe (prawdopodobieństwo cudownego odnalezienia nieznanego wcześniej egzemplarza jej pracy jest bliskie zeru) – warto zatem zastanowić się czy wtórny, znacznie późniejszy odlew jej pracy wykonany w kontrowersyjny (a być może i nieautoryzowany sposób) z gipsowego modelu znajdującego się w łódzkich zbiorach jest warty wydania nawet 10 tysięcy EUR jak w powyższym przypadku?

Julian Fałat (1853-1929) "Pejzaż jesienny", źródło: Candlelit International Auctions

Julian Fałat (1853-1929)
„Pejzaż jesienny”
akwarela na papierze, 37 x 48 cm
Candlelit International Auctions, Miami – Stany Zjednoczone, 20 grudnia 2025, cena wywoławcza: 2.000 USD

O ile jeszcze na miniaturce praca przypominała kompozycje Juliana Fałata to po powiększeniu cały czar pryska – definitywnie nie jest to ten sposób rozlewania akwareli z którego słynął mistrz Fałat, dodatkowo widoczne są bardzo wyraźne ślady wtórnego, sztucznego postarzania papieru. Odradzamy!

Przedstawione opinie prezentują subiektywne zdanie autorów – przygotowane są zgodnie z ich najlepszą wiedzą i możliwością oceny wykonane jedynie na podstawie zdjęć. Prosimy pamiętać, że finalna, prawna odpowiedzialność za autentyczność i zgodność dzieł ze stanem faktycznym jest odpowiedzialnością sprzedawcy.

Jeśli byliby Państwo zainteresowani spersonalizowanymi rekomendacjami lub wstępną oceną autentyczności obrazów lub dzieł sztuki – możemy przygotować taką opinię w ramach płatnej, dedykowanej usługi. Zapraszamy do kontaktu!